Teşebbüs Tarihinden

DailyGraphic

(1) 5 Şubat 1340 / 5 Şubat 1924 – Akbaba Dergisi

Onun kolları yoksulluk, felaket ve ölüm yayar. Hunters Point’te (San Francisco’da bir bölge) dertlerin temel sebebi de budur.




(2) Kan Emici Standart Oil

Üstte: Gaz şirketleri bir sendika teşkil ederek fiyatları yükseltiyorlar – gazeteler-

Altta: Kanımızı emen bir ahtapot

Ahtapotun üstünde: İstandart Oil

Kanı emilenin göğsünde: Türkiye

Dönem dergilerinde yabancı sermaye, hatta her türlüsünden sermaye kelimenin tam anlamıyla “öcü” olarak yansıtılıyordu. Vampir, yarasa, ahtapot gibi “emici” karakterlere benzetilen sermayenin imajı uzun yıllar değişmeyecekti. 1911’de 38’e bölünen Standart Oil, 1924’te Akbaba’da yayınlanan karikatürde varlığını sürdürmekte. Bu arada kanı emilen Türkiye’nin elindeki lambadan anlıyoruz ki, petrole ihtiyacımız hâlâ gaz lambasını yakmak için. Standart Oil sadece bizde kan emici ahtapot olarak çizilmiyordu. Diğer karikatür New York’ta yayınlanan The Daily Graphic’ten… Akbaba’daki karikatürde Standart Oil ile ABD özdeşleştirilmişken (şapkaya dikkat), ABD’deki karikatürde de şirket eleştiriliyordu.